این بازیگر که بیشتر برای بازی در سریال «ممکن است تو را نابود کنم» شناخته میشود، میگوید که حضور آلن ریکمن را در این نقش حس میکند. او همچنین میداند که این سفر به هاگوارتز با جنجالهایی همراه است.
این بازیگر برنده جایزه الیویه و نامزد جایزه امی، اکنون تجربههای پیشین خود را به عنوان یک تمرین برای برجستهترین نقش کارنامهاش میبیند: پروفسور معجونسازی، سوروس اسنیپ، در سریال تلویزیونی بسیار مورد انتظار و به شدت بحثبرانگیز «هری پاتر» از شبکه HBO. اسیدو میگوید: «من مسیر کوچک گذشتهام را با بزرگراهی که اکنون در آن قرار دارم مقایسه میکنم.»
«من با تمام وجودم باور دارم که افراد ترنس، افراد کوییر، و مردم از هر عقیده و رنگی، حق دارند که در همه زمانها با احترام، کرامت و امنیت با آنها رفتار شود… اینکه من به چه چیزی اعتقاد دارم این است، و این راهی است که برای زندگیام انتخاب کردهام.»
احتمالاً هیچ انسانی روی زمین وجود ندارد که با فرنچایز چند میلیارد دلاری جی.کی. رولینگ درباره یک پسر جادوگر آشنا نباشد. بعد از هفت کتاب اصلی، انواع جلدهای فرعی، هشت فیلم سینمایی، چندین اسپینآف، یک نمایش در برادوی، و وسایل سواری و فروشگاههایی در شش پارک موضوعی یونیورسال در سراسر جهان، مسلماً «هری پاتر» شهرتی دارد که با هملت یا عیسی مسیح رقابت میکند. اسیدو میگوید: «نگذارید عمه من بشنود که هری پاتر را با کتاب مقدس مقایسه میکنید. باور کنید، او میتواند کل مجله Vanity Fair را به خاطر همین حرف تعطیل کند.» او مچ دستش را تکان میدهد و میگوید: «برای ثبت در تاریخ میگویم، محض احتیاط، من با این مقایسه موافق نیستم.»
پناه بردن به دنیای جادوگری
اسیدو میگوید: «خواندن به چیزی تبدیل شد که برای جلوگیری از بیکاری مطلق من بسیار حیاتی بود. از جمله کتابهای هری پاتر که دقیقاً در زمانی که در حال پرورش سلیقه ادبی خود بودم، به طور منظم منتشر میشدند… دنیایی که خلق شده بود بسیار غنی بود. میتوانید تصور کنید پسران ۱۲ یا ۱۳ ساله، کتابهای ۶۰۰ یا ۷۰۰ صفحهای درباره جادوگران بخوانند؟ ما قاعدتاً باید آنجا در خیابانها فوتبال، بسکتبال یا هر چیز دیگری بازی میکردیم. اما من میگفتم: ‘من به خانه میروم. من کتاب میخوانم. من داخل میمانم.’»

«یادم هست روزی که مدیر برنامهام زنگ زد و گفت آن نقش را گرفتهام. حدود سه ثانیه از خوشحالی روی هوا بودم. اما بعد با خودم گفتم: ‘لعنتی، من چه کار کردهام؟’»
سپس فرانچسکا گاردینر و مارک مایلود (دو نفر از عوامل برنده جایزه امی در سریال وراثت) با او تماس گرفتند تا به او اطلاع دهند که برای سریال جدید هری پاتر به او علاقهمند هستند. اسنیپ تنها نقشی بود که او میخواست، اگرچه این نقش کمی او را با واقعیت روبرو کرد: «آنها من را برای نقش یک معلم در نظر دارند. این یعنی من الان خیلی پیر شدهام. وقتی بچه هستید، معلمها اصلاً سن ندارند. آنها فقط پیر هستند.»

اسیدو غرورش را کنار گذاشت و با گاردینر و مایلود دیدار کرد. در کمال تعجب، پس از یک گفتگوی دو ساعته درباره سریال، اسیدو متوجه شد که این نقش را به دست آورده است. گاردینر از طریق ایمیل به مجله Vanity Fair میگوید: «پروفسور اسنیپ به بازیگری خارقالعاده نیاز دارد. او باید ترسناک، خطرناک و گاهی بسیار بامزه باشد، اما در عین حال چیزهای زیادی را پنهان میکند. شما به کسی نیاز دارید که بتواند این حس را در شما ایجاد کند که در زیر داستانی که در حال تماشای آن هستید، داستان کاملاً متفاوتی در حال رخ دادن است. کسی که بتواند بدون نیاز به گفتن یک کلمه، عمق و پیچیدگی را منتقل کند. کسی که شدت و قدرت واقعی داشته باشد. پاپا یکی از آن بازیگران نادری است که میتواند همه این کارها را انجام دهد.»
جان لیتگو، بازیگر برجسته و پیشکسوت، در مقابل اسیدو در نقش آلبوس دامبلدور، مدیر مدرسه هاگوارتز، بازی میکند. این بازیگر کهنهکار پشت تلفن میگوید که هرگز با کسی شبیه به اسیدو بازی نکرده است. لیتگو میگوید: «او بسیار متمرکز و پرحرارت است، اما در عین حال راحتی خاصی در بازیگریاش دیده میشود. او درک بسیار خوبی از مرموز بودن خود دارد و همین موضوع او را به عنوان اسنیپ در هری پاتر بسیار جذاب میکند.»
«شما میدانید که نباید به آنجا بروید. میدانید که نیازی نیست به آن وسوسه تن بدهید. اما نمیتوانید جلوی خودتان را بگیرید. میخواهید بدانید چهره هیولا چه شکلی است.»
مایلود نیز از طریق ایمیل با این موضوع موافق است و میگوید: «ما به سادگی به یکی از بزرگترین بازیگران بریتانیا نیاز داشتیم تا حق مطلب را ادا کند. اسیدو دامنه بازیگری خارقالعادهای دارد و من همیشه، همیشه او را باور میکنم.»
سایه سنگین آلن ریکمن و واکنش هواداران
در آوریل ۲۰۲۵، شبکه HBO اعلام کرد که اسیدو نقش اسنیپ را به دست آورده است؛ نقشی که در سری فیلمهای سینمایی با غرش بینظیر آلن ریکمن فقید و بزرگ ایفا شده بود. اسیدو برای آماده شدن کتابها را خواند، اما تصمیم گرفت فیلمها را تماشا نکند. او میگوید: «راستش را بخواهید، وقتی جوانتر بودم هرگز فیلمها را تماشا نکردم. هنوز هم فکر نمیکنم دقیقاً بدانم در یادگاران مرگ چه اتفاقی میافتد، چون آن را آنقدر سریع خواندم که واقعاً در ذهنم رسوب نکرد. من با خودم میگفتم: ‘این داستان لعنتی خیلی پیچیده است پسر. دامبلدور مرده؟ چه اتفاقی داره میفته؟’»
اما حتی اگر او فقط آشنایی مختصری با برداشت ریکمن از این شخصیت داشته باشد، اسیدو میگوید تمرکزش بر تلاش برای بازآفرینی اسنیپ یا وادار کردن مردم به فراموش کردن کار سلف خود نیست. اسیدو درباره ریکمن میگوید: «آن مرد یک نماد است. او یک اسطوره است. هر کسی که تا به حال با آلن ملاقات کرده، با او صحبت کرده یا با او دوست بوده است، با من تماس گرفته و درباره اینکه آلن درباره انتخاب من چه فکری میکرد صحبت کردهاند. حسن نیت بسیار زیادی وجود دارد و من واقعاً حضور او را با خودم احساس میکنم.»
واکنش مردم کاملاً پیچیدهتر بود. پس از اعلام خبر انتخاب اسیدو، اینترنت منفجر شد و بخشهایی از آن به شدت از اینکه یک مرد سیاهپوست قرار است این نقش را بازی کند، ناراحت شدند. در ماه مارس، اسیدو به تایمز لندن گفت که از سوی به اصطلاح طرفداران هری پاتر تهدید به مرگ شده است: «استعفا بده وگرنه تو را میکشم».
اسیدو مشکلی با نقدهای با حسن نیت ندارد. او میگوید: «برخی از افراد هستند که میگویند: ‘من تحقیق کردهام و میدانم تو چه جور بازیگری هستی، و تو افتضاحی.’ و آنها کاملاً حق دارند نظرشان را داشته باشند. اما افرادی هم هستند که میگویند: ‘تو بدی چون سیاهپوستی’؛ که از نظر من، این نژادپرستی است.» او مکث میکند تا برای لحظهای در کلماتش تجدید نظر کند. «خب، در واقع نه اینکه بگویند ‘تو بدی چون سیاهپوستی’. اما یک خصومت مبتنی بر نژادپرستی وجود دارد.»
با این حال، در هفتههای پایانی قبل از پخش سریال، اسیدو بیشتر نگران گروه سومی است که برای آنها همدلی واقعی احساس میکند. او میگوید: «افرادی هستند که ارتباط بسیار محکم و عمیقی با چیزی دارند که معتقدند متعلق به خودشان است، و احساس میکنند کسی دارد تلاش میکند چیز آنها را بگیرد و خراب کند.»
«من سعی نمیکنم هیچچیزِ متعلق به کسی را خراب کنم. بعد از این سریال، قرار نیست کتابها را بسوزانیم. قرار نیست دیویدیهای فیلمها را جمعآوری کنیم. این پایان آن آثار نیست. همه آنها هنوز وجود دارند.»
و اسیدو فوراً اشاره میکند که این تنفر همگانی نبوده است. او میگوید: «من عشق و محبت زیادی هم دریافت کردم. این محبت به اندازه همان نفرت، به من انگیزه میدهد.»
او همچنین میداند که با آفلاین ماندن میتواند از بسیاری از اتفاقات بد جلوگیری کند؛ ای کاش به همین راحتی بود. او میگوید: «شما پیامهای دایرکت خود را دارید و بخشی وجود دارد که روی آن نوشته شده درخواستها یا پنهان. شما میدانید که نباید به آنجا بروید. میدانید که نیازی نیست به آن وسوسه تن بدهید. اما نمیتوانید جلوی خودتان را بگیرید. میخواهید بدانید چهره هیولا چه شکلی است.»
حداقل شورانر (مدیر اجرایی) سریال از او حمایت میکند. گاردینر مینویسد: «اینکه هر کسی تحت هر شرایطی در معرض چنین سوءاستفادهای قرار بگیرد، وحشتناک است. او با وقار و متانت فوقالعادهای با این موضوع برخورد کرده است و من چیزی جز بیشترین احترام برای او ندارم… پاپا این نقش را به بینقصترین شکل ممکن ایفا کرده است و این همان عملکردی است که شایسته توجه ماست.»
با دیدن دو قسمت اول سریال (که در آنها حدود ۳۰ ثانیه از پروفسور اسنیپ با بازی اسیدو به نمایش درمیآید)، میتوانم بگویم که تنها تفاوت عمده بین هری پاتر قدیمی و سریال جدید، حداقل تا اینجا، انتخاب اسیدو است. اگرچه داستان کندتر پیش میرود (به هر حال، سریال به جای دو ساعت، باید هشت ساعت را پر کند)، دنیای سریال کم و بیش شبیه به دنیای فیلمهای اصلی است؛ از هاگوارتز گرفته تا کوچه دیاگون و خانه درزلیها. دامینیک مکلاخلین، آرابلا استانتون و الستر استوت که به ترتیب نقشهای هری، هرماینی و رون را بازی میکنند، شباهت شگفتانگیزی به پیشینیان خود یعنی دنیل ردکلیف، اما واتسون و روپرت گرینت دارند (به خصوص مکلاکلین). در این فضا، اسنیپِ اسیدو با موهای بافتهشده برجسته است؛ چیزی که به طور بالقوه مهمات بیشتری به ترولهای اینترنتی داده است.

اسیدو میگوید: «در ذهنم درباره کاری که میخواهم انجام دهم، چیزی که سعی در رسیدن به آن دارم و پتانسیلهای آن، بسیار شفاف و روشنبین هستم. امیدوارم این فرصت را پیدا کنم که تضادها و نقابهای غیرمنتظره سوروس را کنار بزنم تا در نهایت به انسانی برسیم که کاملاً تجسم یافته و زنده است و نفس میکشد. این هدف من بود و هست. و شما میتوانید زمانی در سال ۲۰۳۹ یا هر زمان دیگری، درباره اینکه آیا این کار موفقیتآمیز بوده است یا نه، مرا قضاوت کنید.»
جنجالهای اخیر و دیدگاههای جی.کی. رولینگ
دلیل دیگری نیز وجود دارد که ممکن است باعث شود شخصی برای پیوستن به کادر هاگوارتز در این مقطع زمانی خاص، کمی اضطراب داشته باشد. در دهه گذشته، جی.کی. رولینگ به آنچه منتقدانش آن را فعالیتهای ضد ترنسجندر توصیف میکنند، روی آورده است و از ثروت ظاهراً بیپایان خود برای حمایت از سیاستهای ذاتگرایی جنسیتی در بریتانیا استفاده میکند. در حالی که رولینگ اصرار دارد که ضد ترنس نیست، برخی مانند لیلی واچوفسکی، کارگردان «ماتریکس»، گفتهاند که هر کسی از فرنچایز هری پاتر حمایت کند، در واقع «از نسلکشی ترنسها حمایت میکند».
مدت کوتاهی پس از انتخاب او برای این سریال، اسیدو نامه سرگشادهای را در حمایت از جامعه ترنسجندر، نانباینری و اینترسکس امضا کرد. رولینگ سپس پستی در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد و گفت که قدرت اخراج او از سریال را ندارد، اما حتی اگر میتوانست هم این کار را نمیکرد.
اسیدو میگوید: «من در مورد موضع خود در این زمینه بسیار شفاف بودهام و این همان دلیلی است که او درباره من صحبت کرد. من واقعاً تمایلی ندارم که اینجا پویایی ‘آنها و ما’ ایجاد کنم. من واقعاً اینجا نیستم تا درباره سیاستهای جو (رولینگ) صحبت کنم یا سخنگوی او باشم. من فقط میتوانم در مورد آنچه به آن باور دارم کاملاً صریح باشم و به آن پایبند بمانم.»
پس، او به چه چیزی باور دارد؟ اسیدو پس از کمی طفره رفتن (او تکرار میکند: «من اصلاً نمیخواهم درباره جو صحبت کنم»)، جملات زیر را با تمام وجود بیان میکند: «من با تمام وجودم باور دارم که افراد ترنس، افراد کوییر، و مردم از هر عقیده و رنگی، حق دارند که در همه زمانها با احترام، کرامت و امنیت با آنها رفتار شود؛ چه در محل کار باشند، چه در خانه یا در اینجا و آنجا، یا هر جای دیگر. اینکه من به چه چیزی اعتقاد دارم این است، و این راهی است که برای زندگیام انتخاب کردهام. این مرامی است که من با آن زندگی میکنم.»
شاید این بیانیه یک تضاد ذاتی را به همراه داشته باشد. رولینگ به طور فعال در سریال جدید مشارکت دارد و از آن درآمدی کسب خواهد کرد که میتواند برای تأمین مالی اهداف محبوبش از آن استفاده کند. اما اسیدو معتقد است که کتابهای رولینگ (و نه سیاستهایش) ثابت میکنند که چرا روایت مجدد داستان هری برای یک نسل جدید مهم است.
او میگوید: «وقتی به این داستان برمیگردم، به مضامینی که بررسی میکند فکر میکنم. مضامینی مانند بخشش، پیروزی خیر بر شر، پذیرش افراد به همان شکلی که هستند و اجازه دادن به افراد برای اینکه واقعاً خودشان باشند، در دنیایی که هر چیزی در آن ممکن است. من احساس میکنم در مرکز این داستان چیزی وجود دارد که ما حداقل به اندازه هر کس دیگری مالک آن هستیم، و هنوز هم پتانسیل انجام کارهای بسیار، بسیار و بسیار زیبایی را دارد.»
منبع: Vanity Fair
مرکز دنیای جادوگری